De werken in het kader van het Sigmawerken in de Demervallei zijn momenteel vooral geconcentreerd op het gedeelte van de rivier tussen Betekom en Werchter. Daar werden ondertussen zes van de negen historische meanders terug aangesloten. De meanders werden in 2025 al opengemaakt maar ze werden pas nu met de rivier verbonden. In die korte tussenperiode kon de natuur al enigszins herstellen van de grondwerken waardoor de verbinding ook op een veel natuurlijker manier kan gebeuren.
Drempels moeten grondwaterpeil opstuwen
Op verschillende plaatsen in de rivier werden drempels in de bedding vastgezet. Die moeten bij lage waterstanden het waterpeil omhoog stuwen. Dat is vooral in de lente en in de zomer van cruciaal belang. De impact op de grondwaterstand is nu al zeer duidelijk merkbaar. Ter hoogte van de Betekombrug bijvoorbeeld, is de lage waterstand met zo’n negentig centimeter gestegen. De natte natuur kan dus ook in zeer droge periodes verder evolueren.
Tussen de nieuw aangesloten meanders is de dijk over een afstand van zo’n 2,3 kilometer afgegraven. De grond die daarbij vrij kwam is gebruikt om de Demer smaller en ondieper te maken. Bij hoge waterstanden zal het water gecontroleerd in de vallei kunnen lopen waar het tijdelijk wordt vast gehouden. Het water kan daarna vertraagd weer afvloeien naar de rivier.
Stroomopwaarts boven Werchter wordt hetzelfde principe toegepast. Na het bouwverlof legt de aannemer daar nog twee bijkomende meanders open. Tegelijkertijd wordt de Demerdijk over een afstand van honderd meter verlaagd. Het water dat bij hoge waterstanden in het nieuw gecreëerde waterbuffergebied stroomt kan daardoor vertraagd weer afstromen naar de rivier op het moment dat de waterstanden op de Dijle dat toelaten.
Kajakuitstapplaats
De Demer is ondertussen populair geworden bij kajakkers. De ontwerpers spelen in op die trend. Aan de Betekombrug wordt een historische meander opnieuw verbonden met de Demer. Op deze meander komt ook een nieuwe kajakuitstapplaats.
Verbinding Grote Laak met de Demer
In dezelfde periode starten de werken om de Grote Laak weer met de Demer te verbinden. Er wordt een dubbele koker in de Demerdijk gebracht. Bij hoge waterstand kan via die constructie gecontroleerd water van de Demer naar meander 10 bis stromen. Die koker kan ook altijd opnieuw afgesloten worden.
De meander krijgt daarna een verbinding met de Grote Laak via een nieuw aan te leggen geul.
Voor deze werken is zwaar werfmaterieel nodig, onder meer bulldozers, dumpers en grote kranen. Om de veiligheid te garanderen, wordt de werfzone volledig afgesloten.
Verkeershinder
Tot einde augustus zullen het onverharde jaagpad en de nieuwe werfweg op linkeroever tussen de Betekombrug en de Bexemweg in Rotselaar niet toegankelijk zijn.
In zone 2 tussen Werchter en de Soldatenbrug blijft het onverharde jaagpad op linkeroever tussen de samenvloeiing met de Dijle en de Soldatenbrug afgesloten vanaf augustus tot het einde van het jaar.
Het geasfalteerde jaagpad op de rechteroever tussen Werchter en Betekom blijft tijdens de hele periode toegankelijk.