Na een relatieve winterpauze hernemen de werken in het kader van het Sigmaplan in de Demervallei opnieuw. In 2026 wordt er vooral op het gedeelte van de rivier tussen Aarschot en Werchter gewerkt.
Een van de opvallende ingrepen die hier gepland staan is de verbinding van de Grote Laak met de Demer in Aarschot.
Ooit was de Grote Laak een onbevaarbare waterloop die zich ter hoogte van Bekaf in Aarschot van de Demer afsplitste om 15 km verderop in Ninde (Tremelo) in de Dijle uit te monden. In 1974 werd de Grote Laak afgesneden van de Demer. Dat was een gevolg van de rechttrekking en dijkverhoging van de Demer Bij de aanleg van de oostelijke ringweg rond Aarschot in 1979, is de Grote Laak ook deels ingebuisd. De waterloop wordt momenteel enkel nog gevoed door hemel- en afvalwater. Daardoor valt de Grote Laak in droge periodes bijna volledig droog en dat heeft een belangrijke negatieve ecologische impact. Maar ook de landbouw ondervindt nadelen van die situatie. Tijdens droge periodes kampen de akkers en velden met te lage grondwaterstanden.
Laak en Demer opnieuw verbinden
De Grote Laak heeft nochtans een groot potentieel. De waterloop heeft op de meeste plaatsen zijn sterk kronkelend karakter behouden. Dat maakt het mogelijk om opnieuw een ecologisch waardevol valleigebied te creëren. Daarom werd beslist om de verbinding met de Demer te herstellen en weer Demerwater door de zijrivier te sturen.
Deze week is een aannemer op de grens tussen Aarschot en Begijndendijk begonnen met de voorbereiding van een werfzone om die verbinding van de Grote Laak met de Demer te realiseren. De aannemer maakt vooral de werkzone vrij langs meander 10bis. Het gaat het om beperkte kapwerken en opruimwerken. Het dood hout en de bomen worden uit de meander verwijderd. Dat biedt opnieuw ruimte waardoor de meander zich na de werken kan herstellen als ecosysteem.
Later komt er een dubbele koker in de Demerdijk. Bij een voldoende hoge waterstand kan er dan gecontroleerd water van de Demer naar de meander stromen. Die koker kan ook altijd opnieuw afgesloten worden. Onder meer bij uitzonderlijk hoge waterstanden of voor onderhoud zou dat kunnen gebeuren. Als de kokers geïnstalleerd zijn, krijgt de meander een verbinding met de Grote Laak via een nieuw aan te leggen geul.
Het gebied rond de Grote Laak is historisch een hooiland, dat vroeger geregeld onder water liep bij hoge waterstanden op de Demer. De bedoeling is om dat effect terug te creëren. Momenteel staan er nog populierenrijen en bepalen akkers en knotwilgen het uitzicht. Dat worden binnenkort wilde grasvlaktes en ruigtes die mooi in bloei kunnen komen. Dit gebied wordt een mix van natte, overstroombare graslanden en ruigtes, afgewisseld met struwelen en bos.
Er staan geen huizen in dit natuurlijke buffergebied, dus bijkomende dijkwerken zijn hier niet nodig.
Deze werken maken deel uit van het Sigmaplanproject Demervallei, dat zich uitstrekt tussen Diest en Werchter over bijna 3.000 hectare. Binnen dit project worden ongeveer dertig historische meanders opnieuw aangesloten op de Demer.
