Prestigieuze Nederlandse onderscheiding voor verzetsstrijder Gilbert Vanhoolandt is wake-up call voor huidige internationale context

We moeten vandaag, op amper een dag reizen van onze grens, weer vechten voor onze vrijheid.

De Nederlandse ambassadeur in België, mevrouw Brechje Schwachöfer, wist haar woorden vorige zaterdag zeer goed te kiezen.

Ambassadeur Schwachöffer was naar Scherpenheuvel-Zichem gekomen om de Thank You Liberators medaille op te spelden bij de bijna 99-jarige Gilbert Vanhoolandt. Ze deed dat samen met militair attaché van de Nederlandse regering luitenant-kolonel Herbert de Groot. De Nederlandse staat erkent op die manier de bijzondere verdiensten van deze oorlogsveteraan en verzetsstrijder voor de bevrijding van Nederland.

Het verhaal van Gilbert Vanhoolandt krijgt in de huidige internationale context een heel bijzondere meerwaarde. De oorlogsretoriek domineert de media en vrede is momenteel niet meer evident. In die context is het belangrijk om de opofferingen en de inspanningen te blijven belichten van mensen zoals Gilbert Vanhoolandt. Hij heeft meermaals zijn leven in de waagschaal gelegd in het algemeen belang of het belang van anderen.
Dat statement is meteen een frappante vaststelling. Gilbert Vanhoolandt is 99 jaar maar de man oogt nog bijzonder dynamisch. Hij maakte, in ons eigen land, de gruwelijke consequenties mee van een vijandelijke bezetting. Vandaag wordt hij opnieuw met dezelfde signalen geconfronteerd. Voor de generaties na die van Gilbert zijn dat omstandigheden die ze zich nauwelijks kunnen voorstellen maar die wel weer actueel worden. Precies daarom moeten verhalen zoals dat van Gilbert verteld worden. Herinneringseducatie dus!

Gilbert Vanhoolandt engageerde zich op zijn zeventiende als lid van de Groep G. Die groep, voluit De Algemene Sabotagegroep van België, werd in 1942 opgericht door Jean Burgers. Groep G moest, met wetenschappelijk doordachte en georganiseerde sabotagedaden zorgen, dat de economische en industriële bijdrage die het bezette België moest leveren aan nazi-Duitsland, werd afgeremd en zo mogelijk vernietigd. Dat moest gebeuren op een manier die potentiële represailles voor de bevolking trachtte te vermijden.
De verzetsgroep viseerde vooral telefoonlijnen, hoogspanningslijnen en spoorlijnen. Ze gebruikten vrij rudimentaire methodes: spoorbouten los zetten, suiker in brandstof toevoegen en remslangen doorknippen. In januari 1944 legden teams van Groep G met de actie La Grande Coupure zowat het ganse hoogspanningsnet in ons land plat.

Gilbert Vanhoolandt nam actief deel aan die sabotage-acties maar hij was ook betrokken bij inlichtingenwerk over de Duitse posities en een aantal strategische doelen van de bezetters. Die informatie was cruciaal voor de geallieerde troepen bij de bevrijding van Europa, onder meer dus ook van Nederland.

De leden van Groep G werkten vaak alleen of in kleine teams en meestal ook anoniem. Daarom werd hun werk pas na afloop van de oorlog echt bekend en erkend. Maar het was wel een cruciaal aspect bij de bevrijding van Europa.

Respect van politieke, religieuze en militaire beleidsmakers

Dat de instabiliteit in de samenleving ook op lokaal niveau serieus wordt genomen bleek uit de wel zeer brede aanwezigheid van mensen met verantwoordelijkheid op politiek, militair en religieus vlak.

Er was een ruime delegatie van het bestuur in Scherpenheuvel-Zichem aanwezig tijdens de plechtigheid: burgemeester Kris Peetermans en de schepenen Ronald Schuyten, Geert Janssens en Paul Janssens. Verder ook oppositieraadslid, vroeger Vlaams volksvertegenwoordiger en senator Allessia Claes en oppositieraadslid Alex Van Nijlen.
Ook oud burgemeester van Tielt-Winge Rudi Beeken was bij de aanwezigen.

Deken en pastoor van Scherpenheuvel Luc Van Hilst, korpsoverste van de politiezone Demerdal DSZ hoofdcommissaris Jan Konings en wijkpostoverste in Scherpenheuvel hoofdinspecteur Stan Roosen betoonden eveneens hun respect met hun aanwezigheid.

Er was verder een zeer opvallende militaire delegatie. Wij zagen onder meer de militaire provinciecommandant kolonel stafbrevethouder Roel Parisis, bevelhebber van het Trgc Schaffen luitenant-kolonel Geoffroy L’Eveque en RSM van het Trgc Schaffen adjudant-chef Frank Ponet.

Tot slot ook twee hoge officieren op rust: kolonel stafbrevethouder Walter Mertens en kolonel Marc Van Torre.

De plechtigheid kreeg extra pigment door de aanwezigheid van een imponerend aantal vaandels van vaderlandslievende verenigingen.