Tag Archives: Wereldoorlog I

Boek over einde van wereldoorlog I in Schoonderbuken voorgesteld

Het einde van de Groote Oorlog is vorig weekend in zowatieder dorp in Vlaanderen herdacht. In Schoonderbuken krijgt die herdenking eenextra literair accent. Enkele jaren geleden werd een postzak terug gevonden metniet verzonden brieven uit 1914. Daar zaten twee brieven die de overgrootoudersvan David Swinnen schreven in augustus 1914. Naar aanleiding van die vondst kreegDavid de vraag om een publicatie te maken over het einde van wereldoorlog I inSchoonderbuken. David Swinnen haalde er voorzitter van de heemkundige kring vanAverbode, Eddy Exelmans bij. Die heeft heel wat ervaring met historisch opzoekingswerken was ook betrokken bij het opzetten van de tentoonstelling die momenteel inDe Egger loopt over wereldoorlog I.  

“Tijdens de opzoekingswerken in het stadsarchief voor de algemene tentoonstelling zijn er enkele interessante documenten opgedoken over Schoonderbuken”, zegt Eddy Exelmans. “Vooral over schadeaangifte en schadevergoeding maar ook over opeisingen. In het parochiearchief staat een lijst van weggevoerden voor verplichte tewerkstelling in Duitsland. David heeft dat gebundeld en ik heb daar mijn beschrijving van de 6 gesneuvelden uit Schoonderbuken bijgevoegd. Die verscheen eerder in het heemblad van Heemkring Averbode.  De gesneuvelden zijn Frans Frederik Everaerts, Constant Geyskens, Hubert Van Calster, Joannes Augustinus Van Ham, Augustinus Josephus Verhaert en Mathias Verhaert. Al die gegevens leverde voldoende stof op om een boekje samen te stellen.”

Het boekje werd vorige vrijdag voorgesteld in de vergaderzaal van Café Oud Schunnebroeck. Dat zaaltje liep helemaal vol. Eddy Exelmans legde uit hoe men het verhaal van een gesneuvelde of een militair van wereldoorlog I kan wedersamenstellen. Hij overliep de bronnen die hij gewoonlijk raadpleegt zodat iemand die geïnteresseerd is dat zou kunnen doen voor zijn eigen familiegeschiedenis. David Swinnen ging dieper in op de schade, schadevergoeding, opeisingen, en de weggevoerden. Hij las ook de twee brieven voor van zijn overgrootouders

Schoonderbuken – terugblik op het einde van wereldoorlogI  is 82 pagina’s dik (A4). Het boek isgeïllustreerd met enkele kleurfoto’s en kost 11 euro. Het is te verkrijgen bijKrantenwinkel De Noene in Averbode, Krantenwinkel Kurt in Testelt, Dienst toerismeScherpenheuvel of via info@heemkring-averbode.be

Ook Diest herdenkt zijn gevallen helden

Fotografie | Rudy Kenis

Ook in Diest was er zondag een stevig uitgesponnen plechtigheid om de gevallen heldenvan Wereldoorlog I te herdenken. Vertegenwoordigers van het stadsbestuur, de vaderlandslievende verenigingen en het trainingscentrum voor para’s in Schaffen verzamelden in het stadhuis. Daarna was er een eredienst in de Sint-Sulpitiuskerk. Na die dienst trok het gezelschap naar het Verstappenplein waar bloemenkransen werden neergelegd aan het monument van de gesneuvelde soldaten. Er was nog een slotreceptie in het stadhuis. De optocht werd begeleid door een gezelschap van doedelzakspelers.

Opvallend detail, de nieuw te benoemen burgemeester Christophe De Graef (Open Diest) en zijn runner-up tijdens de verkiezingen Geert Cluckers (DDS)  liepen tijdens de optocht zij aan zij. De partij van Cluckers verloor tijdens de verkiezingen de positie van grootste partij aan Open Diest. Hij plooit zich terug en wordt eerste schepen van de stad. 

Beklijvende expo over WO I in Den Egger

Een eeuw geleden, op 11 november 1918, zwegen de wapens. De Groote Oorlog was voorbij. Hiermee kwam een einde aan vier jaren vanwapengekletter, maar de ellende was voor velen nog lang niet gedaan. Verscheurde gezinnen rouwden om weggevallen vaders, echtgenotes en zonen. Vluchtelingen en frontsoldaten keerden terug naar hun verwoeste dorpen. Overal werd puin geruimd. Daklozen namen hun toevlucht tot barakken en noodwoningen in afwachting van de wederopbouw. Tot overmaat van ramp bleef de Spaanse griep miljoenen slachtoffers eisen in de nasleep van de oorlog.

Voedselhulp

Het herstel kwam moeizaam op gang. Vanuit Amerika werden al tijdens de oorlog onder meer tonnen graan aangeleverd om door lokalevoedselcomités te worden verdeeld onder de hulpbehoeftigen. De overheid boog zich over oplossingen voor oorlogsslachtoffers, -weduwen en –wezen. Ook wie materiële schade had geleden, kon een aanvraag tot compensatie indienen.

Herdenkingsmonumenten

Naarmate het dagelijkse leven zich opnieuw herstelde, groeide ook de noodzaak om de oorlog en zijn slachtoffers passend te gedenken. Monumenten in allerlei vormen en maten rezen op in elk dorp. Aangemoedigd door kerkelijke en wereldlijke overheden groepeerden oud-strijders en nabestaandenvan slachtoffers zich in diverse verenigingen. Deze bonden zouden voortaan instaan voor de jaarlijkse 11-novembervieringen en andere herdenkingsplechtigheden. Nabij de slagvelden werden de begraafplaatsen heraangelegd. Het amalgaan aan graftekens werd vervangen door uniforme zerken. De herdenkingscultuur hielp ontegensprekelijk bij de verwerking van hetoorlogstrauma. Verhalen werden van generatie op generatie doorverteld en behoren vandaag tot het collectief geheugen.

Expo “Nooit meer oorlog”

De tentoonstelling ‘Nooit meer oorlog’ belicht enkele aspecten uit de nadagen van de Groote Oorlog. Meer nog dan de historie van medailles en monumenten wil ze het verhaal brengen van achtenveertig zonen uit onze stad. Achtenveertig jonge mannen die vol enthousiasme naar het front trokken, maar die de Demervallei nooit meer zouden terugzien. De expo wil hen opnieuw een gezicht geven. Uit hun verhalen spreekt idealisme en heldenmoed, maar ook angst, verdriet én de hoop op nooit meer oorlog.

Schepen van Cultuur Kris Peetermans gidst ons door de expo

  • Tentoonstelling Nooit meer oorlog
  • 10 november 2018 tot 6 januari 2019
  • zaterdag en zondag, telkens van 13u tot 17u
  • Galerij gc den egger | Gratis toegang

Foto | Herdenking einde Groote Oorlog met vredesboom en vredesgedicht in Bekkevoort

Fotografie | David Vanthienen

In Bekkevoort waren er vorige zondag herdenkingsplechtigheden aan de oorlogsmonumenten in de vier deelgemeenten.  Er was een ceremonie met kransneerleggingen aan de monumenten voor de oudstrijders in Assent, in Wersbeek, in Bekkevoort en aan de Sint-Laurentiuskerk in Molenbeek.  Daar vond een hoogmis plaats.

De centrale plechtigheid was aan het gemeentehuis van Bekkevoort. Dichteres Ina Stabergh droeg een vredesgedicht voor. Burgemeester Hans Vandenberg startte met het planten van de vredesboom. Zoals gebruikelijk in Bekkevoort werden de herdenkingen afgesloten met een receptie met wijn van de plaatselijke producent De Kluisberg.

Leerlingen in Zichem huldigen gesneuvelden van Wereldoorlog I

Fotografie | Wim Vanhelmont

We publiceerden eerder al artikels over de herdenkingen voor 100 jaar wapenstilstand in Testelt en Messelbroek. Maar ook in Zichem en op Keiberg organiseerden de leerlingen van de gemeentescholen zo’n evenement. Het concept was vergelijkbaar. In iedere deelgemeente staat een monument dat herinnert aan de dood van de plaatselijke oudstrijders. Daar werden bloemenkransen neergelegd en teksten voorgedragen.

In de buurt van die monumenten staat vaak ook een nieuwe herdenkingsplaat naar aanleiding van de viering van een eeuw wapensilstand. Die borden tonen uitvergrote foto’s die symbool staan voor het einde van de oorlog en de wederopbouw. De oorlog was dan wel officieel gedaan, de tijd om te feesten was nog niet aangebroken. De foto’s tonen de periode van de wederopbouw na 1918. Deze unieke beelden brengen de voorbijganger 100 jaar terug in de tijd. Ze geven inzicht in  de oprichting van oorlogsmonumenten, vredesstoeten, de weggevoerden…

Er staan foto’s in het centrum van Zichem, Okselaar, Keiberg, Messelbroek, Testelt, Schoonderbuken, Scherpenheuvel, aan Huize Ernest Claes in Zichem en aan de bibliotheek in Averbode.

De gratis brochure met meer uitleg over de foto’s is verkrijgbaar bij de dienst toerisme, Basilieklaan 16, Scherpenheuvel.

Nooit meer oorlog door de ogen van een kind

De leerlingen van de gemeenteschool van Messelbroek trokken vorige vrijdag naar het monument voor de gesneuvelden van Wereldoorlog I. Ze wilden daar een korte hulde brengen maar een aannemer van chapewerken besliste daar anders over. Het lawaai van zijn vrachtwagens maakte de geplande speeches onmogelijk maar een zuster die de dagelijkse gang van zaken in de kerk regelt zorgde voor een oplossing. Ze opende de deuren van de kerk en de herdenking kon binnen plaats vinden.

Het mooiste moment van de dag was de getuigenis van Zina. Ze legde uit hoe zij en haar vrienden Nooit meer oorlog in de praktijk brengen.

 

Het Hageland herdenkt het einde van Wereldoorlog I

Het 100 jaar geleden dat de Eerste Wereldoorlog eindigde. De eerste maanden van deze Groote Oorlog speelden zich in belangrijke mate af in het Hageland. Daarom worden er in november herdenkingsinitiatieven georganiseerd die het einde van WOI met de nodige luister herdacht.

Onder meer in Bekkevoort, Scherpenheuvel-Zichem, Aarschot, Hoegaarden, Geetbets, Lubbeek en Glabbeek vinden dit weekend speciale herdenkingsplechtigheden plaats.

Knappe tentoonstelling in Bekkevoort

Op 3 november werd de tentoonstelling ‘WOI in woord en beeld’ in Bekkevoort geopend. Die is nog te bezoeken tot en met 18 november. Tijdens een herdenkingsplechtigheid op zondag 11 november wordt aan het gemeentehuis een vredesboom geplant en een vredesgedicht ingehuldigd.


Fotografie | David Vanthienen – Hedwig Neesen


Lees verder na de afbeeldingen 

 

 


Adres: Tentoonstelling ‘WOI in woord en beeld’, gemeentehuis, Eugeen Coolsstraat 17 in Bekkevoort


Vredestochten, expo’s en theatertochten in Scherpenheuvel-Zichem

Op vrijdag 9 november worden in Scherpenheuvel-Zichem vredestochten georganiseerd waarbij de kinderen van de lagere scholen een bloemenhulde brengen aan de oorlogsmonumenten.
Diezelfde dag opent ook de tentoonstelling ‘Nooit meer oorlog’ tijdens een avondvullend programma met een lezing en optreden. De tentoonstelling zal tot en met 10 januari 2019 te bezoeken zijn in de galerij van GC Den Egger.
De dag erna, op zaterdag 10 november, speelt er ook de theaterproductie ‘De moeder en haar drie soldaten’, gebaseerd op de tekst van Ernest Claes. Verder kan men in Scherpenheuvel-Zichem nog tot 31 december de openluchttentoonstelling ‘Hoop en vrede, een nieuw begin’ bezoeken. Foto’s die symbool staan voor het einde van de oorlog werden uitvergroot en opgehangen in de verschillende deelgemeenten.


Adres: GC Den Egger, August Nihoulstraat 74 in Scherpenheuvel-Zichem


Vredesbeiaard en klokkenparade in Aarschot

In Aarschot investeerde het AGB Het Gasthuis, samen met de Kerkfabriek van Aarschot ,in een vredesbeiaard met 51 klokken. De namen van de Aarschotse burgerslachtoffers werden erin gegraveerd, net als meertalige vredesboodschappen en een haiku van Herman Van Rompuy, voormalig voorzitter van de Europese Raad. De klokkenkamer en de verschillende ruimtes van de toren, ingericht als torenmuseum, kunnen bezocht worden door het publiek. De Hageland-klok vermeld de Hagelandse steden met een beiaard.Ze zullen op 11 november klinken om 16 uur tijdens een herdenkingsplechtigheid. Voorafgegaan door een klokkenparade door de stad. De vredesbeiaard wordt ook een centraal thema in een reeks stadswandelingen en trekt bovendien extra bezoekers naar de regio.


Adres: Vredesbeiaard, OLV-kerk, Jan Van Ophemstraat/Kardinaal Mercierstraat in Aarschot


Expo, vredeswandeling en concert in Hoegaarden

Ook Hoegaarden plant verschillende herdenkingsactiviteiten. In de Sint-Gorgoniuskerk kan men tot en met 11 november terecht voor een interactieve expo over WOI. Er is plaats om even tot bezinning en rust te komen bij de vredesbank. Die wordt op 11 november, samen met de vredesboom op de Houtmarkt ingehuldigd. Een muzikaal opgeluisterde wandeling langsheen verschillende oorlogsmomenten wordt ’s avonds afgesloten met een concert rond het thema. Mooie zelfgemaakte keramieken poppies versieren het ganse parcours.


Adres: Sint-Gorgoniuskerk, Houtmarkt in Hoegaarden


Bevrijdingsbals in Geetbets en Lubbeek

Geetbets herdenkt WOI op zaterdag 10 november met een bevrijdingsbal in de Heerlijckyt Van Elsmeren. In de tijdsgeest van toen kan er genoten worden van een diner, swing jazz van net na de oorlog en een tentoonstelling over WOI in de streek.

Ook Lubbeek organiseert een bevrijdingsbal op zaterdag 1 december. Op 25 november kan men er bovendien terecht voor de expo ‘Het dagelijks leven in Lubbeek tijdens de Eerste Wereldoorlog’.

Bloemenhulde en dagtrip in Glabbeek

Onder de noemer ‘Glabbeek herdenkt’, vindt in Glabbeek op 11 november een bloemenhulde aan de oorlogsmonumenten en een muzikaal omkaderde herdenkingsviering in de Sint-Catharinakerk plaats. De Hagelandgidsen werkten een Dagtrip doorheen het Hageland uit waarin ze de sporen van de oorlog en wederopbouw volgen rond Tienen en Aarschot.

Verschillende van deze herdenkingsinitiatieven werden als plattelandsproject ingediend bij het Europees programma voor plattelandsontwikkeling LEADER in het Hageland. Ze ontvingen hiervoor in totaal 132.879 euro subsidies.