Paddenstoel gevonden in Holsbeek die nooit eerder in Benelux voorkwam

In het natuurgebied Hagelandse vallei van Natuurpunt Holsbeek werd eind oktober een Arrhenia discorosea gevonden. Dat is een paddenstoelensoort die nog nooit eerder in de Benelux werd geconstateerd.

De paddenstoel is in Oost en Zuid- Europa gekend als opruimer van vermolmd hout in riviervalleien en werd hier in de vallei aangetroffen in een oud populierenbos. De plant is bij ons zo zeldzaam dat er zelfs geen Nederlandse naam voor bestaat. Natuurpunt stelt voor om hem molmtrechtertje te noemen omdat hij groeit op vermolmd hout.

In de Hagelandse vallei werden de voorbije jaren al heel wat zeldzame paddenstoelen gevonden.  De afwisseling van oud-bosfragmenten, hooilanden en populieraanplanten in het uitgestrekte valleigebied zorgt ervoor dat talloze soorten met uiteenlopende levenswijzen er kunnen floreren. Ook dit jaar stelde het gebied niet teleur. Tijdens een wandeling eind oktober, merkte Lieve Jacobs enkele bekerzwammen op, op een dode populierenstam langs het pad. Maar eenmaal bij de stam aangekomen viel haar oog op enkele opvallend paarsbruin gekleurde paddenstoelen die ze niet direct herkende. Na wat opzoekingswerk thuis kwam de naam Arrhenia discorosea uit de bus.

Kenmerken

Het is een prachtig paarsbruin paddenstoeltje met zwarte schubjes op de hoed en roze zwamvlokresten die zichtbaar zijn aan de basis van de steel.  De plaatjes zijn rozerood en zijn breed aan de steel aangehecht. Het paddenstoeltje heeft op jonge leeftijd een bol hoedje, maar bij oudere exemplaren is het hoedje meer trechtervormig. De roze kleur van de sporen wordt duidelijk bij het maken van een sporenprint (de paddenstoel een nachtje op een papier laten liggen met de plaatjes naar beneden), die een kenmerkende lichtroze kleur heeft.

Vindplaats

Arrhenia discorosea is een zeldzame soort van bossen in riviervalleien in zuidelijk en oostelijk Europa, waar ze voorkomt op dikke, vermolmde stammen van bomen als ratelpopulier, iep en linde. De stammen moeten heel vochtig blijven, dus ze liggen vaak op natte plaatsen op de grond. Aangezien de soort over heel het verspreidingsgebied zeldzaam is en dikke, vermolmde populierenstammen ook een zeldzaamheid zijn, is de soort opgenomen in het Global Fungal Red List Initiative, de wereldwijde Rode Lijst van bedreigde paddenstoelen. 

De vondst werd gedaan in een oude populierenaanplant, waar het bos na aankoop met rust gelaten werd. Door het aftakelen van de oude populieren kwam er al snel veel groot dood hout in het gebied waar deze soort duidelijk van profiteert. Naast heel wat paddenstoelen is groot dood hout ook belangrijk voor tal van insecten zoals aan hout gebonden zweefvliegen.

Populieren worden vaak verguisd door natuurbeschermers, omdat ze meestal zijn ingeplant op plaatsen waar vroeger bloemrijke dotterbloem- en blauwgraslanden waren. Maar in afwachting van de opbouw van een oud bos met inheemse soorten en veel dood hout, spelen populieren een belangrijke rol voor soorten die gebonden zijn aan groot dood hout. Want in onze  Vlaamse valleien staan door de decennialange populierenteelt nog weinig andere oude loofbomen.

Wil je zelf ook deze soort vinden? Ga dan op zoek naar dikke, liggende populieren (op vochtige bodem) waarvan de schors al verdwenen is en het hout al wat vermolmd is. Voer je waarneming zeker in op waarnemingen.be!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.